ရာဇဝင္သမိုင္းထဲက ဒီဇင္ဘာလႏွင့္ ဒီဇင္ဘာလအတြင္း ျဖစ္ပြားခဲ့ေသာ ကမၻာ့သမိုင္းဝင္ ၿဖစ္ရပ္မ်ား

ရာဇဝင္သမိုင္းထဲက ဒီဇင္ဘာလႏွင့္ ဒီဇင္ဘာလအတြင္း ျဖစ္ပြားခဲ့ေသာ ကမၻာ့သမိုင္းဝင္ ၿဖစ္ရပ္မ်ား

ဒီဇင္ (Decem) ဟူေသာစကားမွာ လက္တင္ ဘာသာျဖစ္၍ “တစ္ဆယ္”ဟုအဓိပၸါယ္ရေလသည္။ေရွးေရာမျပကၡဒိန္တြင္ ဒီဇင္ဘာလကို ဆယ္ခုေျမာက္လအျဖစ္သတ္မွတ္ခဲ့ၿပီး ၂၉ရက္ သာရွိခဲ့ရာ ဂ်ဳလိယက္ဆီဇာ လက္ထက္ ျပကၡဒိန္ျပန္လည္ေရးဆြဲေသာအခါ ၂ရက္ထပ္တိုးကာ ၃၁ရက္ျဖစ္လာ၍ ကမၻ ာ့ျပကၡဒိန္တြင္ ၁၂ လေျမာက္ ေနာက္ဆုံးလအျဖစ္ သတ္မွတ္ခဲ့ပါသည္။

ဒီဇင္ဘာလသည္ ခရစ္ယန္ ဘာသာဝင္တို့၏ အထူးလ ျမတ္ျဖစ္ေလသည္။ကယ္တင္ရွင္ ေယရွု့ခရစ္ေတာ္ကို ဒီဇင္ဘာ၂၅ရက္ေန႔တြင္ ဖြားျမင္သျဖင့္ ထိုေန႔ ကို ခရစ္စမတ္ေန႔အျဖစ္ အထိမ္းအမွတ္ပြဲေတာ္ က်င္းပေလ့ရွိသည္ ။ဒီဇင္ဘာလ၏ ဝိေသသပန္းမွာ ေဟာ္လီပန္း ျဖစ္သည္။

ဒီဇင္ဘာလအတြင္း ထင္ရွားေသာ ကမၻာ့သမိုင္းဝင္ ျဖစ္ရပ္မ်ားမွာ ၁၈၀၅ ဒီဇင္ဘာ ၂ ရက္တြင္ ျပင္သစ္ဘုရင္ နပိုလီယန္၏ တပ္မ်ားက ခ်က္ကိုစလိုဗက္ကီးယားနိုင္ငံတြင္ ႐ုရွားႏွင့္ၾသစေတးလ်တပ္မ်ားကို အျပတ္အသတ္ အနိုင္ရရွိခဲ့သည္ ။ ၁၈၂၃ ဒီဇင္ဘာ၂ ရက္တြင္ အေမရိကန္သမၼတ မြန္ရိုးက လႊတ္ေတာ္တြင္”မြန္ရိုးဝါဒ” ကိုေၾကာညာခဲ့သည္။ယင္းဝါဒမွာ အေမရိကတိုက္ အတြင္းရွိ နိုင္ငံမ်ား၏အေရးကိစၥမွန္သမၽွကို မည္သည့္ဥေရာပနိုင္ငံကမွဝ င္ေရာက္စြက္ဖက္ျခင္းမျပဳရန္ျဖစ္၏။

၁၈၆၅ ဒီဇင္ဘာ ၁၈ရ က္တြင္ အေမရိကန္နိုင္ငံ အေျခခံဥပေဒျပင္ဆင္ခ်က္ ၁၃ အရ ကပၸလီေငြဝယ္ကၽြန္စံနစ္ကို ဖ်က္သိမ္းလိုက္သည္။၁၉၀၃ဒီဇင္ဘာ၁၇ တြင္ဝီဗာရိုက္ႏွင့္ေအာ္ဗီရိုက္(ရိုက္ညီေနာင္)တို့က”ပ်ံသန္းသူ”အမည္ရွိေလယာဥ္ကို ေျမာက္ကယ္ရိုလိုင္းနားျပည္နယ္၌ခရီးေပ ၁၂၀ကိုဆယ့္ႏွစ္စကၠန္႔ျဖင့္ပ်ံသန္းျပကာ ေလေၾကာင္းသြားလာမွု့က႑အစျပဳခဲ့သည္။၁၉၄၁ဒီဇင္ဘာ၇ ရက္ေန႔နံနက္တြင္ ဂ်ပန္ကဟာဝိုင္ယီကၽြန္းရွိ အေမရိကန္ေရတပ္စခန္းအား စစ္မေၾကျငာဘဲ အလစ္တြင္ဝင္ေရာက္ဗုံးၾကဲတိုက္ခိုက္ခဲ့သည္။

၁၉၈၂ ဒီဇင္ဘာ ၁ ရက္တြင္ အေမရိကန္နိုင္ငံ ၊ ေဆာ့လိတ္စီးတီး ေဆး႐ုံႀကီးတြင္ အသက္ ၆၁ ႏွစ္အရြယ္ သြားဆရာဝန္ေဒါက္တာ ဘာေနကလပ္ ဆိုသူအား ပထမဆုံး ႏွလုံးအတု အစားထိုး တပ္ဆင္နိုင္သည့္ လူသားအျဖစ္ ေအာင္ျမင္စြာ ခြဲစိတ္ကုသေပးနိုင္ကာ ေဆးပညာ သမိုင္းတြင္ မွတ္တမ္းတင္နိုင္ခဲ့သည္။

ျမန္မာ့သမိုင္းတြင္ ဒီဇင္ဘာလအတြင္းသမိုင္းဝင္ျဖစ္ရပ္မ်ားမွာ ၁၁၃၁ ခုႏွစ္၊ ဒီဇင္ဘာလ၁၇ရက္တြင္ အေလာင္းစည္သူမင္းႀကီးသည္ ေရႊဂူႀကီးဘုရားကိုတည္ေဆာက္ၿပီးစီးခဲ့သည္။၁၅၇၈ဒီဇင္ဘာ၂၀ရက္တြင္ဘုရင့္ေနာင္ေတာင္ငူဆံေတာ္ရွင္ ေစတီကိုထီးေတာ္တင္သည္။

၁၅၉၉ ဒီဇင္ဘာလ ၉ရက္တြင္ဟံသာဝတီ ပ်က္သည္။၁၆၃၇ခုႏွစ္ ဒီဇင္ဘာ၉ တြင္ သာလြန္မင္းက မီးေဘးအႏၲရာယ္ ကာကြယ္ေရးရပ္ရြာလုံျခဳံေရးအစီအမံကို အမိန္႔ထုတ္ျပန္၏။ ၁၇၆၉ ဒီဇင္ဘာ၁၃ တြင္ ေကာင္းလုံၿမိဳ့၌ တ႐ုတ္ျမန္မာစစ္ေျပၿငိမ္းစာခ်ဳပ္ခ်ဳပ္ဆိုခဲ့သည္။

၁၈၅၂ဒီဇင္ဘာ၁၇တြင္ အဂၤလိပ္တို့ေအာက္ျမန္မာနိုင္ငံကိုသိမ္းပိုက္ေၾကာင္းေၾကညာသည္။၁၈၈၅ဒီဇင္ဘာ၁၄တြင္ သီေပါမင္းႏွင့္မိဘုရားသမီးေတာ္ အထိန္းေတာ္မ်ားအႏၵိယနိုင္ငံမဒရပ္သို့ေရာက္ရွိသည္။၁၈၈၉ဒီဇင္ဘာ၂၈တြင္ေဝလမင္းသားျမန္မာနိုင္ငံလာေရာက္လည္ပတ္သည္။၁၉၁၀ဒီဇင္ဘာ၂၇တြင္ ဝိုင္အမ္ဘီေအအသင္းႀကီးျမန္မာနိုင္ငံလုံးဆိုင္ရာ အစည္းအေဝးႀကီးက်င္းပသည္။၁၉၂၀ဒီဇင္ဘာ၁ တြင္ ရန္ကုန္တကၠသိုလ္ႏွင့္ ဂ်က္ဆင္ေကာလိပ္တို့ပါဝင္ဖြဲ႕စည္းသည့္ရန္ကုန္တကၠသိုလ္ အက္ဥပေဒစတင္ ျပ႒ာန္းသည္။

၁၉၂၀ ဒီဇင္ဘာ ၃တြင္ ကိုဘဦး ကိုဘခင္ ကိုဖိုးကြန္းတို့ တကၠသိုလ္ေက်ာင္းသား ၁၁ ဦးက ရန္ကုန္တကၠသိုလ္အက္ဥပေဒကို သပိတ္ေမွာက္ကာေရႊတိဂုံေစတီရင္ျပင္ အေနာက္ေထာင့္(ယခုေဗာဓိေညာင္ပင္ေနရာ)တြင္သစၥာအဓိ႒ာန္ျပဳသည္။ ၁၉၂၆ဒီဇင္ဘာ၃တြင္ ဗိုလ္စံဖဲအားဖမ္းဆီေခၚေဆာင္ လာရာ သာစည္ၿမိဳ့နယ္ သာဂရြာသူႀကီးအိမ္၌ ေခတၱနားခိုက္ထြက္ေျပး လြတ္ေျမာက္သြားသျဖင့္အစိုးရ က သာဂရရြာကိုဒဏ္ေငြ ၆၅၀ိ/-ေပးေဆာင္ေစရန္ဒဏ္ရိုက္သည္။

၁၉၃၈ဒီဇင္ဘာ၅တြင္ေရနံေျမသပိတ္ မေကြးသို့ေရာက္ရွိရာ ဒီဇင္ဘာ ၁၂ တြင္ ေရနံေျမတပ္သားမ်ား အားတရားေဟာသျဖင့္ ေက်ာင္းသားသမဂၢမွကိုဗဟိန္းႏွင့္ကိုဗေဆြတို့အဖမ္းခံရသည္။၁၉၃၈ ဒီဇင္ဘာ၂၀ ရက္တြင္ ရန္ကုန္တကၠသိုလ္အပါအဝင္ ရန္ကုန္ၿမိဳ့ေက်ာင္းေပါင္းစုံမွ ေက်ာင္းသားထုက အတြင္းဝန္႐ုံးကိုဝိုင္းဝန္းဆႏၵျပရာ ျမင္းစီးပုလိပ္မ်ားက အၾကမ္းဖက္ ရိုက္ႏွက္ၿဖိဳခြဲသျဖင့္ ၁၉၃၈ ဒီဇင္ဘာ ၂၂တြင္ ထိုအေရးအခင္းမွရိုက္ ႏွက္ခံရေသာ ဂ်က္ဆင္ေကာလိပ္ေက်ာင္းသား သမဂၢအမွု့ေဆာင္ ကိုေအာင္ေက်ာ္ ၁၃:၂၅တြင္ရန္ကုန္ေဆး႐ုံႀကီး၌ကြယ္လြန္သည္။

 

၁၉၄၆ဒီဇင္ဘာ၁တြင္ကခ်င္ျပည္နယ္မန္စိန္ရြာတြင္ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ေအာင္ဆန္းအားကခ်င္အႀကီးအကဲမ်ားက ထမင္းစားပြဲျဖင့္ဧည့္ခံသည္။၁၉၄၇ဒီဇင္ဘာ၃၀ရက္တြင္ နိုင္ငံေတာ္လုပ္ႀကံမွု့တရားခံမ်ားျဖစ္ေသာမ်ိဳးခ်စ္ပါတီေခါင္းေဆာင္ ဂဠဳန္ဦးေစာႏွင့္အေပါင္းအပါ ၉ဦးအားေသဒဏ္က်ခံရန္ အမိန္႔ခ်မွတ္သည္။၁၉၄၂ ဒီဇင္ဘာ၁၀ ကပင္ ဗမာနိုင္ငံလုံးဆိုင္ရာမ်ိဳးခ်စ္အဖြဲ႕ခ်ဳပ္က ျမန္မာနိုင္ငံတစ္ဝန္းလုံးရွိ မ်ိဳးခ်စ္အသင္းသမဂၢမ်ားကိုဖ်က္သိမ္းရန္ မ်ိဳးခ်စ္အဖြဲ႕ခ်ဳပ္ဥကၠ႒ဦးျမက ေၾကျငာၿပီးျဖစ္သည္။

ဒီဇင္ဘာလအတြင္းေမြးဖြားေသာ ကမၻာေက်ာ္ ပုဂၢိဳလ္မ်ားမွာ ေရာမစာဆိုေတာဟိုးမား၊ အီတလီစာဆို ဂ်ီယိုဗင္နီဘိုကတ္ခ်ိဳ ႐ူပေဗဒပညာရွင္ အိုင္ဇက္နယူတန္၊ ကဗ်ာဆရာႀကီးဂၽြန္မီလတန္ ၿဗိတိသၽွစာေရးဆရာ႐ုဒ္ယဒ္ကစ္ပလင္၊ ႐ူပေဗဒပညာရွင္ ဆာဟန္ဖရီးေဒးဗီး၊ ၾကက္ေပါင္ေစးမွကားတာယာတီထြင္သူခ်ားလ္ဂြတ္ရီးယား၊ ဂီတပညာရွင္ဗီသိုဗင္၊ ေနာ္ေဝးစာဆို ဗ်န္စင္တို့ျဖစ္ၿပီး ထင္ရွားေသာ ေခါင္းေဆာက္မ်ားမွာနိုင္ငံေပါင္းခ်ဳပ္အသင္းႀကီးကို

စတင္ကမကထျပဳခဲ့သူအေမရိကန္သမၼတ ဝုဒ္ေရာဝီလ္ဆင္ ႐ုရွားေခါင္းေဆာင္ႀကီး စတာလင္၊ၿဗိတိသၽွနိုင္ငံေရးေခါင္းေဆာင္ ဂလက္စတုန္း၊ ႐ုရွားဘုရင္ ပထမေျမာက္အလက္ဇႏၵားႏွင့္ထိုင္းဘုရင္ဘူမိေဘာအဒူရာဒက္တို့ျဖစ္ၾကသည္။႐ုပ္ရွင္အႏုပညာရွင္မ်ားမွာ ဝုဒီအယ္လန္၊ဘရက္ပစ္၊ စတီဗင္စပီးဘတ္၊ ဘရစ္တေနးစပီးယား၊ ဂ်ိမ္းေအာ္စတင္ႏွင့္ တ႐ုတ္မင္းသမီး ေဂါင္းလီတို့ျဖစ္ၾကသည္။

ဒီဇင္ဘာလဖြား ျမန္မာနိုင္ငံမွထင္ရွားေသာပုဂၢိဳလ္မ်ားမွာ သခင္ထြန္းအုပ္(ရဲေဘာ္သုံးက်ိပ္ဝင္) ဆမားဒူးဝါးဆင္ဝါးေနာင္၊ပါေမာကၡဦးေက်ာ္ရင္၊ ဆာေဂ်ေအေမာင္ႀကီး သမိုင္းပညာရွင္ေတာ္စိန္ခို၊မင္းႀကီးကေတာ္ေဒၚျမေမ၊ ဘဏ္သူေဌးႀကီးဦးရဲေက်ာ္သူ ဆာဦးသြင္တို့ျဖစ္ၿပီး

လက္ရွိအႏုပညာရွင္မ်ားတြင္ ဝိုင္ဝိုင္း(ဒီဇင္ဘာ၂)သင္ဇာဝင့္ေက်ာ္(ဒီဇင္ဘာ၄ ) ငွက္ေပ်ာေၾကာ္(ဒီဇင္ဘာ၄)တင္မိုးလြင္(ဒီဇင္ဘာ၅) ေဆာင္းဦးလွိုင္(ဒီဇင္ဘာ၈) ဒါရိုက္တာၾကည္စိုးထြန္း(ဒီဇင္ဘာ၉)ရန္ေအာင္(ဒီဇင္ဘာ၁၄) စိုးျမတ္နႏၵာ(ဒီဇင္ဘာ၁၅)ထြန္းထြန္း(ဒီဇင္ဘာ၂၄)ဝိုင္းစုခိုင္သိန္(ဒီဇင္ဘာ၂၄)ဒါရိုက္တာၾကည္ျဖဴ ရွင္(ဒီဇင္ဘာ၂၆)တို့ျဖစ္ၾကပါသည္။

အေနာက္တိုင္းေဗဒင္အလိုအရ ဒီဇင္ဘာ ၁မွ၂၀အတြင္းေမြးဖြားသူတို့သည္ အမ်က္ေဒါသထြက္လြယ္သည္သို့ေသာ္ခြင့္လႊတ္လြယ္သည္။အလုပ္တစ္ခုကို အားႀကိဳးမာန္တက္လုပ္ကိုင္လိုစိတ္နည္း ေသာ္လည္းမိမိရည္မွန္းခ်က္သို့ မေရာက္ေရာက္ေအာင္ ျဖည္းျဖည္းမွန္မွန္ဇြဲေကာင္းေကာင္းျဖင့္ ပန္းတိုင္အေရာက္ခ်ီတက္ေလ့ရွိသည္။

ဒီဇင္ဘာ ၂၁ ရက္မွ ၃၁ ရက္အတြင္း ေမြးဖြားသူမ်ားမွာ ေမၽွာ္လင့္ခ်က္ဆႏၵျပင္းျပ၍အၿပိဳင္အဆိုင္လုပ္ကိုင္တတ္သည္။အမ်ားအားျဖင့္ တစ္ကိုယ္တည္းေနထိုင္ တတ္ၿပီး စိတ္ကူးေကာင္းသူမ်ားျဖစ္သည္။ တီထြင္ဆန္းသစ္လိုစိတ္ရွိသူမ်ားလည္းျဖစ္ၾကေလသည္။ CRD ဆရာကိုဖိုးေက်ာ္ /ေနာ္ဂဲလယ္ထူး (စာေပပရဟိတ)

Be the first to comment

Leave a comment

Your email address will not be published.


*