စိတ္ဝင္စားဖြယ္ အေႀကာင္းအရာမ်ားႏွင့္ ကမာၻ႔ဒုတိယ အေသးငယ္ဆုံးနိုင္ငံ မိုနာကို အေၾကာင္း

စိတ္ဝင္စားဖြယ္ အေႀကာင္းအရာမ်ားႏွင့္ ကမာၻ႔ဒုတိယ အေသးငယ္ဆုံးနိုင္ငံ မိုနာကို အေၾကာင္း

မိုနာကိုနိုင္ငံ၏ တရားဝင္အမည္မွာ မိုနာကို ပေဒသရာဇ္နိုင္ငံေတာ္ျဖစ္ၿပီး ျပင္သစ္နိုင္ငံအေရွ႕ေတာင္ပိုင္း ေျမထဲပင္လယ္ကမ္းရိုးတန္းရွိ ျပင္သစ္ ရီဗီးရီးယားေဒသတြင္ တည္ရွိသည္။ ကမာၻေပၚတြင္ ဗာတီကန္စီးတီးၿပီးလွ်င္ ဒုတိယအေသးဆုံး ႏိုင္ငံျဖစ္သည္။ မိုနာကို နိုင္ငံသည္ အေရွ႕၊ အေနာက္ ၊ ေျမာက္ အရပ္မ်က္ႏွာ ၃ ခုတြင္ ျပင္သစ္နိုင္ငံႏွင့္ ထိစပ္လွ်က္ရွိၿပီး ေတာင္ဘက္တြင္ ေျမထဲပင္လယ္ရွိ ေနသည္။

၎၏ အလယ္ဗဟိုသည္ အီတလီနိုင္ငံမွ ၁၆ ကီလိုမီတာ (၉.၉ မိုင္) ကြာေဝးသည္။ နိုင္ငံအက်ယ္ ဧရိယာ စတုရန္း ကီလိုမီတာ ၂.၁ (ဝ.၈၁ စတုရန္းမိုင္) မွ်သာ ရွိေသာ္လည္း ၂၀၁၈ ခုႏွစ္ လူဦးေရမွာ ၃၈၃၀၀ ရွိသည္။ ၁ စတုရန္းမိုင္ႏွင့္တြက္လွ်င္ ေနထိုင္သူေပါင္း ၄ေသာင္းေက်ာ္ရွိၿပီး ကမာၻ႔နိုင္ငံမ်ားထဲတြင္ လူဦးေရ သိပ္သည္းဆ အမ်ားဆုံး နိုင္ငံျဖစ္သည္။

ေနထိုင္သူ အားလုံးနီးပါးမွာ ရိုမန္ကတ္သလစ္ ဘာသာဝင္မ်ားျဖစ္ၿပီး ဂ်ဴးဘာသာ ႏွင့္ အစၥလာမ္ဘာသာ ကိုးကြယ္သူ အနည္းငယ္ရွိသည္။ ႐ုံးသုံးဘာသာ စကားအျဖစ္ ျပင္သစ္ ဘာသာစကားကို အသုံးျပဳသည္။ မိုနာကိုတြင္ မူလက ေရွးေဟာင္းလူမ်ိဳးစု တစုျဖစ္သည့္ Ligures တို႔ ေနထိုင္ခဲ့ၾကၿပီး ဘီစီ ၆ ရာစုတြင္ ဂရိတို႔၏ လက္ေအာက္သို႔ က်ေရာက္ခဲ့သည္။ ဂရိတို႔ထံမွတဆင့္ ေရာမအင္ပါယာ ေအာက္ေရာက္သြားခဲ့သည္။

ဂ်ာမန္ဘုရင္တျဖစ္လဲ ေရာမ သာသနာေစာင့္နိုင္ငံ၏ ဧကရာဇ္ဘုရင္ ျဖစ္သူ ပထမ ေအာ့တိုသည္ မိုနာကိုနိုင္ငံကို ႏွစ္ေပါင္းမ်ားစြာ အုပ္စိုးခဲ့၍ ၁၂၉၇ ခုႏွစ္မွစ၍ မိုနာကိုသည္ ဂ်ီနိုအာမင္းဆက္ လက္ေအာက္သို႔ ေရာက္ရွိခဲ့သည္။ ႏွစ္ေပါင္းမ်ားစြာ ဂ်ီနိုအာGrimaldi မိသားစုမွ အုပ္ခ်ဳပ္ခဲ့ၿပီး ျပင္သစ္ေတာ္လွန္ေရးကာလတြင္ ျပင္သစ္လက္ေအာက္ ေရာက္သြားခဲ့သည္။

၁၈၁၅ ခုႏွစ္တြင္ ဆာဒင္းနီးယားနိုင္ငံ၏ ေစာင့္ေရွာက္ခံနယ္အျဖစ္လည္းေကာင္း၊ ၁၈၆၁ ခုႏွစ္တြင္ ျပင္သစ္နိုင္ငံ၏ ေစာင့္ေရွာက္ခံနယ္အျဖစ္ လည္းေကာင္း တည္ရွိခဲ့သည္။ ယခုအခါ မိုနာကိုနိုင္ငံကို ၁၉၁၁ခုႏွစ္ ဖြဲ႕စည္းအုပ္ခ်ဳပ္ပုံ အေျခခံဥပေဒအရ နယ္စားမင္းသားက အုပ္ခ်ဳပ္လ်က္ရွိသည္။ ဒုတိယကမာၻစစ္အတြင္းက ဂ်ာမန္စစ္တပ္မ်ားသည္ မိုနာကိုနိုင္ငံကို သိမ္းပိုက္ခဲ့ၾက သည္။

မင္းသား ဒုတိယလူဝီသည္ မိုနာကိုနိုင္ငံကို ၁၉၂၂ ခုႏွစ္မွ ၁၉၄၉ ခုႏွစ္ အထိ အုပ္ခ်ဳပ္သည္။ လူဝီမင္းသားက ကြယ္လြန္ၿပီးေနာက္ ေျမးေတာ္ တတိယ ေရနယာမင္းသားက မိုနာကိုနိုင္ငံကို ဆက္လက္၍ အုပ္ခ်ဳပ္ခဲ့သည္။ လက္ရွိအုပ္ခ်ဳပ္သူမွာ တတိယ ေရနယာမင္းသား၏ သားေတာ္ ဒုတိယအဲလ္ဘတ္ မင္းသားျဖစ္သည္။

ဥပေဒျပဳ ေရး အာဏာသည္ နယ္စားမင္းသားႏွင့္ အဖြဲ႕ဝင္ ၁၈ ဦး ပါဝင္ေသာ အမ်ိဳးသားေကာင္စီ၌ တည္ရွိေလသည္။ လူထုက ထိုအမ်ိဳးသားေကာင္စီ အဖြဲ႕ဝင္မ်ားကို ေလးႏွစ္တစ္ႀကိမ္ ေ႐ြးေကာက္တင္ေျမာက္ၾကရသည္။ တျပည္ေထာင္ပါလီမန္ စည္းမ်ဥ္းခံ ဘုရင္စနစ္ကိုက်င့္သုံးၿပီး လက္ရွိနိုင္ငံဝန္ႀကီးမွာPierre Dartout ျဖစ္သည္။

မိုနာကိုတြင္ ၁၇ ရာစုခန႔္မွစ၍ နိုင္ငံစစ္တပ္မရွိေတာ့ပဲ မင္းသားကို ကာကြယ္ေပးရသည့္ အေသးစားစစ္တပ္ေလး ၂ ခုသာရွိသည္။ နိုင္ငံေတာ္ လုံၿခဳံေရးကိုမူ ျပင္သစ္က တာဝန္ယူေပးထားသည္။ တိုင္းျပည္တြင္းအတြက္မူ အင္အား ၅၀၀ ခန႔္ရွိေသာ ရဲတပ္ဖြဲ႕ကိုထားရွိၿပီး လူဦးေရ ၃ ေသာင္းေက်ာ္ကို နိုင္နင္းစြာ ထိမ္းသိမ္းနိုင္သည္။

အဓိက စီးပြားေရး လုပ္ငန္းမ်ားအျဖစ္ ဘဏ္လုပ္ငန္း ၊ အာမခံ ၊ ေဆာက္လုပ္ေရး ၊ ဟိုတယ္ႏွင့္ ခရီးသြားလာေရးဝန္ေဆာင္မႈ ၊ အေသးစား စက္မႈလုပ္ငန္းမ်ားကို လုပ္ကိုင္ၾကသည္။ လူတစ္ဦး ပ်မ္းမွ် ဝင္ေငြ အေမရိကန္ေဒၚလာ ၁၁၅၇၀၀ ရွိသျဖင့္ ကမာၻေပၚတြင္ လူတစ္ဦးခ်င္း စုစုေပါင္း ဝင္ေငြ အမ်ားဆုံးနိုင္ငံ တနိုင္ငံျဖစ္သည္။

၂၀၁၄ ခုႏွစ္စာရင္းအရ မိုနာကိုလူဦးေရ၏ ၃၀%မွာ မီလ်ံနာမ်ားျဖစ္ၾကသည္။ ဥေရာပတြင္ အခြန္ကင္းလြတ္ခြင့္ရသည့္ နိုင္ငံအနည္းငယ္သာရွိရာ ထိုအထဲတြင္ မိုနာကိုနိုင္ငံလည္း ပါဝင္သည္။ ေငြေၾကးစနစ္အျဖစ္ ဥေရာပနိုင္ငံ အမ်ားစုတြင္ သုံးစြဲသည့္ ယူရို ကိုသာ သုံးစြဲသည္။

ကမာၻေပၚတြင္ လူတစ္ဦးခ်င္း ပ်မ္းမွ် သက္တမ္း အရွည္ဆုံး နိုင္ငံျဖစ္ၿပီး လူတစ္ဦး၏ ပ်မ္းမွ်သက္တမ္းမွာ ၈၉.၅ ႏွစ္ မွ် ရွိသည္။ ဒုတိယေနရာမွလိုက္ေနေသာ ဂ်ပန္ထက္ပင္ ၅ႏွစ္နီးပါး သက္တမ္းပိုရွည္သည္။ အလုပ္လက္မဲ့ ရာခိုင္ႏႈန္းမွာလည္း အနည္းဆုံးျဖစ္သည္။

ဟာက်ဴလီဆိပ္ကမ္းကို တည္ေဆာက္ၿပီးခ်ိန္တြင္ မိုနာကို၏ စုစုေပါင္း ဧရိယာ ၂.၀၅ စတုရန္းကီလိုမီတာ (ဝ.၇၉ စတုရန္းမိုင္) ျဖစ္လာခဲ့သည္။ ေျမထဲပင္လယ္တြင္ ေျမဖို႔၍ ေျမေနရာအသစ္ကိုရယူျခင္း ျဖစ္သည္။ မိုနာကိုနိုင္ငံရွိ ၿမိဳ႕မ်ားသည္ ေျမထဲပင္လယ္ကို မ်က္ႏွာမူ လ်က္ ေတာင္ကုန္းေပၚတြင္ တည္ရွိသျဖင့္ အလြန္သာယာ ေပသည္။

ၿမိဳ႕ေတာ္မွာ မိုနာကိုၿမိဳ႕ျဖစ္ၿပီး ထင္ရွားသည့္ နယ္ေျမႏွစ္ခုမွာ လာကြန္ဒါမင္းၿမိဳ႕ႏွင့္ မြန္တီကာလို ၿမိဳ႕မ်ားျဖစ္သည္။ကမာၻေက်ာ္ ေလာင္းတမ္းကစားဝိုင္းမ်ားရွိေသာ မြန္တီကာလိုသည္ထင္ရွားေလသည္ ။ မြန္တီကာလို ကာစီနိုသည္ ဂ်ိမ္းစ္ဘြန္း ဇာတ္ကားမ်ားတြင္ ၃ ႀကိမ္တိုင္ ပါဝင္ခဲ့သည္။ ႏွစ္စဥ္ နိုင္ငံျခားမွ ဧည့္သည့္ေပါင္း ေျမာက္ျမားစြာ မိုနာကိုနိုင္ငံသို႔ အပန္းေျဖ လာေရာက္လည္ပတ္ေလ့ရွိၾက ၏။ မိုနာကိုမွ ျပင္သစ္နိုင္ငံရွိ နီးစ္ၿမိဳ႕သို႔ ေခတ္မီေမာ္ေတာ္ကား လမ္းေကာင္း ေဖာက္လုပ္ထားသည္။

မိုနာကိုနိုင္ငံတြင္ ေရငန္သက္ရွိေလာကႏွင့္ဆိုင္ေသာ နာမည္ေက်ာ္ ျပတိုက္ရွိ၏။ နိုင္ငံေသးငယ္ေသာ္လည္း ျမင့္မားေသာပညာေရး အဆင့္အတန္းကို ပိုင္ဆိုင္ထားၿပီး မိုနာကို နိုင္ငံတကာ တကၠသိုလ္ ၊ Rainier III ဂီတအကယ္ဒမီ ႏွင့္ မင္းသမီး ဂေရဇ့္ေဆး႐ုံဝန္းရွိ သူနာျပဳေက်ာင္း တို႔မွာထင္ရွားသည္။ မိုနာကို၏ အ႐ြယ္ေရာက္ၿပီးသူ စာတတ္ေျမာက္မႈႏႈန္းမွာ ၉၉% ျဖစ္သည္။

မိုနာကို နိုင္ငံသားတို႔သည္ မ်ားေသာအား ျဖင့္ ဟိုတယ္ႏွင့္ စားေသာက္ဆိုင္တို႔၌ လုပ္ကိုင္ၾကသည္။ မိုနာကိုနိုင္ငံသည္ ကစားဝိုင္းမ်ားမွ ဝင္ေငြအေျမာက္အျမား ရရွိေလသည္။ ကစားသူမ်ားမွာ နိုင္ငံျခားသားမ်ားသာျဖစ္ၿပီး နိုင္ငံသားမ်ားကိုမူ ထိုကစားဝိုင္းမ်ား၌ ဝင္ေရာက္ကစားခြင့္ မျပဳေခ်။

ခရီးသြားမ်ားလာေလ့ရွိသည့္ မိုနာကို၏ အဓိကေနာက္ထပ္ေနရာႏွစ္ခုမွာ Alps ေတာင္တန္းႏွင့္ မင္ဒီေတးရီးယန္းပင္လယ္ ေဒသတို႔ျဖစ္သည္။ မိုနာကိုမင္ဒီးေတးရီးယန္းေဒသသည္ ရာသီဥတုအလြန္သာယာေသာ ေဒသျဖစ္ၿပီး တစ္ႏွစ္တြင္ ရက္ေပါင္း ၃၀၀ခန႔္ ေနသာေလ့ရွိသည္။ မိုနာကို ေဖာ္ျမဴလာဝမ္း Grand Prix ကားၿပိဳင္ပြဲသည္ ကမာၻေပၚတြင္ အေက်ာ္ၾကားဆုံးကားၿပိဳင္ပြဲတစ္ခုျဖစ္ၿပီး မိုနာကိုလမ္းမမ်ားေပၚတြင္ ေမာင္းႏွင္ယွဥ္ၿပိဳင္ေလ့ရွိသည္။

မိုနာကို၏ အႀကီးဆုံးေဘာလုံးအသင္းျဖစ္သည့္ AS Monaco အသင္းသည္ ျပင္သစ္လိဂ္ ၁ တြင္ပါဝင္ယွဥ္ၿပိဳင္ေနသည့္အသင္းျဖစ္သည္။ မိုနာကိုအလံမွာ အင္ဒိုနီးရွားအလံႏွင့္ အတူတူျဖစ္ၿပီး ကြာျခားခ်က္မွာ အင္ဒိုးနီးရွားအလံက အလ်ားအနည္းငယ္ ပိုရွည္ျခင္းျဖစ္သည္။ အလံတြင္ပါဝင္သည့္ အျဖဴေရာင္ႏွင့္အနီေရာင္တို႔မွာ မိုနာကိုကို ၁၄ ရာစုကတည္းက အုပ္ခ်ဳပ္ခဲ့သည့္ ဂ်ီနိုအာ Grimaldi မိသားစု၏ ရိုးရာ အေရာင္ျဖစ္သည္။

အနီေရာင္သည္ လတ္ဆတ္ေသာ လူ႕ခႏၶာကိုယ္ကို ကိုယ္စားျပဳၿပီး ၊ အျဖဴေရာင္သည္ သန႔္စင္ေသာ စိတ္ဝိညာဥ္ကို ကိုယ္စားျပဳသည္ ဟုလည္း ဆိုၾကသည္။ မိုနာကို၏ အထိမ္းအမွတ္တိရစာၦန္မွာ စြန္တမ်ိဳးျဖစ္သည့္ Crested Caracara ျဖစ္သည္။

အခ်မ္းသာဆုံးနိုင္ငံ တစ္နိုင္ငံျဖစ္ေသာ္လည္း မိုနာကိုတြင္ ေလဆိပ္မရွိပဲ အနီးဆုံးေလဆိပ္မွာ ၁၄ မိုင္ခန႔္ အကြာအေဝးတြင္ရွိသည့္ ျပင္သစ္၏ Nice Côte d’Azur ေလဆိပ္သာျဖစ္သည္။ ေလဆိပ္မရွိေသာ္လည္း ရဟတ္ယာဥ္ကြင္းႀကီးရွိၿပီး မိနစ္ ၂၀တြင္ အနည္းဆုံး တစ္စီးက် အဆင္း အတက္လုပ္ေလ့ရွိသည္။

ဟယ္ရီေကာ္ပတာျဖင့္ ျပင္သစ္ေလဆိပ္ကိုသြားလွ်င္ ၇မိနစ္သာ ၾကာျမင့္မည္ ျဖစ္သည္။ မိုနာကိုသည္ ကမာၻေပၚတြင္လုံၿခဳံမႈအရွိဆုံးနိုင္ငံစာရင္းတြင္လည္း ထိပ္ဆုံးစာရင္းမွ ရပ္တည္ေလ့ရွိသည္။ နိုင္ငံမွာက်ဥ္းလြန္းလွသျဖင့္ တစ္နိုင္ငံလုံးကိုျဖတ္၍ သာမန္လူတစ္ေယာက္ လမ္းေလွ်ာက္လွ်င္ ၁နာရီခန႔္သာ ၾကာျမင့္မည္ျဖစ္သည္။ ခရက္ဒစ္ ; သုတဇုန္

Add a Comment

Your email address will not be published. Required fields are marked *